Onze reistip!

 

 Wist je dat de e-boekencloud niet enkel romans bevat maar ook non-fictie? En dat bij die non-fictie ruim 200 reisboeken ondergebracht zijn? Handig toch, want die wolk reist overal met je mee. 

Nog even in herinnering brengen: de e-cloud is een service via de bib om e-boeken mits een inschrijving in de bib tijdelijk op je eigen toestel te plaatsen.

De reisboeken zijn weliswaar in het Engels, maar voor globetrotters is dit meestal geen probleem. Trouwens veel van het recente aanbod aan papieren reisgidsen is tegenwoordig, wegens kostenoverweging van de uitgeverijen, vaak al niet meer in het Nederlands te verkrijgen. Net zoals het feit dat het met de dvd-video dezelfde kant dreigt op te gaan. Bij weinig dvd's wordt nog de moeite genomen om Nederlandstalige ondertiteling te voorzien. Dat is een trend die we uiteraard betreuren. Het betekent evenwel niet dat we niet op tijd en stond onze collectie papieren reisgidsen actualiseren. Echter  iets recents in het Nederlands op de kop tikken is niet meer evident.

 Hoe je die e-boek/reisgids weer op de tablet, smartphone of e-reader tovert, kan je hier nog eens nalezen. Van hieruit wensen we iedereen alvast een goede en veilige reis toe.

Is dit het boek van 2023?

 Met zo'n 943 pagina's en een prijskaartje van 34,99 euro lijkt het nieuwe boek van Ilja Leonard Pfeijffer niet direct een nachtkast-boekje te zijn. En dat is het inderdaad ook niet. Alkibiades, zoals dit vuistdikke en zwaar gemediatiseerd en gepromoot werkstuk heet, catapulteert ons terug naar de antieke oudheid. 

Het is 450 voor Christus in Athene als Alkibiades wordt geboren. Na zijn studies, onder meer bij Socrates, wordt hij militair aanvoerder, strateeg, ambassadeur en sportkampioen. In de wisselende oorlogen tussen Sparta, Athene en Perzië speelt hij telkens een hoofdrol. Je krijgt van de flamboyante, barokke schrijver heel veel, vaak soms wat overbodige historische kennis, voorgeschoteld die je terug flitst naar de geschiedenislessen of de Latijnse lessen. Dit alles om Pfeijffers punt te maken.

Zoals het een goeie historische roman betaamt, verhaalt Alkibiades niet alleen over een spannende episode uit de geschiedenis, maar houdt hij ook een spiegel voor. De parallellen met vandaag liggen voor het grijpen: een epidemie met grote impact, inflatie, het belang van retoriek in de politiek, de terugkeer van oorlog in Europa, de aantrekkingskracht van het populisme, de strijd tussen democratie en dictatuur. 

Wie de sprankelende, grappige Pfeijffer van La Superba en Grand Hotel Europa verwacht, krijgt met Alcibiades een doodernstige leraar Grieks met een onaangename waarschuwing voorgeschoteld. Een literair hoogstandje om te lezen dus, zij het misschien in gedoseerde vorm. In de vloed van literaire ééndagsvliegen is dit zeker een gedurfd initiatief. En het is de stelligste hoop dat de auteur met dit boek niet dezelfde richting inslaat als onze Hugo Claus met zijn Verdriet van België: de hemel ingeprezen, maar zoals een bekende boekenverkoper het onlangs stelde het 'meest ongelezen magnum opus' met een long tail van 'kringloopcentra en rommelmarkten'.

AI

 

De benaming ‘artificiële intelligentie’ wordt gebruikt voor slimme software die taken op een intelligente manier uitvoert. Deze vorm van intelligentie is vergelijkbaar met wat de mens kan, en werkt soms sneller en preciezer.

Zo heb je bijvoorbeeld al een robot die stekjes in bloempotjes plant, software die objecten herkent, cobots die samenwerken met mensen aan de lopende band, robots die je diner serveren, je gras maaien en computers die zeer veel data binnen de overheid en in de industrie analyseren.

 Iedereen is nu al een beetje vertrouwd met het fameuze ChatGPT en de nieuwe Bing-assistent. Dat alles nog wel beter kan, kom je vlug te weten als je de chatbots aan het werk zet met een wat moeilijkere vraag. Maar wat nu al kan, geeft perspectief van wat in de toekomst mogelijk zal zijn. Wordt de mens dan overbodig? Daar is onlangs veel over te doen. Je kan geen krant meer openslaan of geen digitale tool openen of je wordt om de oren geslagen met alarmerende berichten over de ondergang van de mens en welke jobs in de toekomst door AI zeker worden bedreigd. Zal het zo'n vaart lopen? Waarschijnlijk niet. Het is niet de eerste keer dat een bejubelde nieuwkomer wordt binnengehaald als een doodgraver van de mensheid. Dus daarom, laten we vooral voorzichtig en kritisch blijven. En hoe kunnen we dat het best? Door ons terdege te informeren uiteraard. Via dit aanbod aan AI-boeken zal je al een beetje gerustgesteld zijn.

Het tij keren.

 

 

Het is bedroevend slecht gesteld met de leesvaardigheid van onze jongeren, zo blijkt uit het recente Pirls-onderzoek dat om de vijf jaar peilt naar de toestand van het leesbegrip bij onze jeugd. Kinderen ­kunnen blijkbaar pas in de paasvakantie van het vijfde leerjaar evengoed lezen als de kinderen van 2006 op het einde van het vierde leerjaar. Sedert 2006 zakte geen enkel land dieper. Zelfs in Tsjechië en Bulgarije doen ze het beter dan hier. 

De kennis van het Nederlands volgt de neergang van de leesvaardigheid. Oorzaken zijn onder meer  te zoeken in het feit dat Nederlands niet overal de thuistaal is, de verminderde aandacht voor lezen thuis en in school, de digitale lawine die ons dagelijks overspoelt, de herhaalde ingrepen in het onderwijs, de daar toegenomen werkdruk en planlast en de nadruk op vaardigheden in plaats van kennisverwerving. 

De bibliotheken voelen die trend al langer aan. We zien het ook aan het publiek dat ons dagelijks bezoekt en onze uitleencijfers. Maar we hopen dat die neergang ooit wel eens zal stoppen. Daarom blijven we als bibliotheek investeren in goede voorleesboeken, toegankelijke en spannende literatuur voor de jeugd. Booktok volgen we op de voet. We zijn alert voor de nieuwe  Nederlandstalige adult-literatuur die zich wil meten met de internationale bestsellers. Sinds jaar en dag houden we in de bib en buiten de bib voorleessessies, ondersteunen ouders, onthaalouders en leerkrachten met op maat gemaakte pakketten, activiteiten, voorleessessies en specifieke passen. We ondersteunen initiatieven als De Babbeldoos. We zijn trouwe partner van instanties als Iedereen Leest, Boekstart, De Leesjury. Digitaal hebben we Bieblo, waar de nieuwsgierige lezer spelenderwijs boeken kan ontdekken. Kortom de bib is qua leesbevordering een partner waar kan op gebouwd worden. Gelukkig zijn er nog lichtpuntjes in deze donkere leestijden, want zoals we in ons vorig bericht trots konden melden krijgt De Leesjury Vlaanderen jaar na jaar meer deelnemers. Een bewijs dat het tij misschien nog te keren valt.

Een topjaar.

 

 

 

De leesjury bekroonde opnieuw haar favoriete boeken. Maar liefst 14.881 kinderen en jongeren lazen dit jaar weer mee, een stijging met 25 procent tegenover het jaar ervoor. Het gaat dus de goeie richting uit met de leesjury. Juryleden van 4 tot 18 jaar lazen in hun groep 6 tot 8 boeken waar ze samen met de begeleiders over praatten. In totaal ging het om 289 leesgroepen met 922 volwassen begeleiders. Hierbij kwamen nog een extra 2.015 internetjuryleden die niet bijeen kwamen in een leesgroep. 

Ook in Izegem werd door Erik Vantomme en zijn enthousiaste medewerkers weerom een grote duit in het zakje gedaan. Heel wat jongeren vonden zo de weg naar het boek en de bib. Dit jaar was het trouwens het 35ste jaar reeds dat de Izegemse leesjury de koppen bij mekaar stak om de beste jeugdboeken te jureren. We moeten dus nog niet wanhopen wat jongeren en lezen betreft.

 Op maandag 15 mei worden de nieuwe titels voor het werkjaar 2023-2024 bekend gemaakt. Het wordt vast wel weer een topjaar.